İşçiyi İşten Çıkarmak İstiyorum: Sorunsuz Fesih İçin 4 Yol ve Yol Haritası

2 Temmuz 2026 · Danışmaniste Ekibi

TANITIM Danışmaniste'yi canlı izleyin

⚡ Hemen Dene — Aylık 5 Soru Ücretsiz →

⚡ Hızlı Cevap: İşçi çıkarmanın 4 hukuki yolu vardır: geçerli nedenle fesih (İş K. md. 18), haklı nedenle derhal fesih (md. 25), ikale (anlaşarak ayrılma) ve deneme süresinde fesih (md. 15). En düşük dava riski taşıyan yöntem, doğru kurgulanmış ikale sözleşmesidir. Yanlış yol seçimi, işverene bir yıllık ücrete varan maliyet çıkarır.

Önce Doğru Soru: Neden Çıkarmak İstiyorsunuz?

Fesih yolunun seçimi tamamen sebebe bağlıdır. Yanlış kapıdan çıkmak, haklı olduğunuz bir durumda bile davayı kaybettirir. Sebebinizi aşağıdaki tabloda bulun:

Sebep	Doğru Yol	Tazminat
Performans düşüklüğü, uyumsuzluk	Geçerli fesih (md. 18) — savunma şart	Kıdem + ihbar ödenir
Ekonomik zorunluluk, küçülme	Geçerli fesih (md. 18) — işletme gerekleri	Kıdem + ihbar ödenir
Hırsızlık, devamsızlık, ahlak dışı davranış	Haklı fesih (md. 25/II) — 6 iş günü içinde	Kıdem de ihbar da ödenmez
Sebep zayıf / kanıt eksik / hızlı çözüm isteniyor	İkale (anlaşarak ayrılma)	Kıdem + ihbar + makul ek menfaat
İşe yeni başladı, uyum sağlayamadı	Deneme süresi feshi (md. 15) — ilk 2 ay	Tazminatsız, bildirimsiz

Yol 1: Geçerli Nedenle Fesih (md. 18) — Prosedür Her Şeydir

30+ işçili işyerinde 6 ayı dolmuş işçi iş güvencesi kapsamındadır ve işe iade davası açabilir. Feshin geçerliliğini ispat yükü sizdedir (md. 20). Geçerli fesihte zorunlu adımlar:

1. Sebep belgelenmiş olmalı (performans kayıtları, yazılı uyarılar, ekonomik veriler)
2. Verim/davranış sebebiyle fesihte yazılı savunma alınmalı (md. 19) — atlanırsa fesih otomatik geçersiz
3. Fesih yazılı yapılmalı, sebep açık yazılmalı
4. Fesih son çare olmalı (başka pozisyon değerlendirilmeli)
5. Kıdem + ihbar tazminatı ödenmeli

⚠️ Maliyet uyarısı: İşe iade davası kaybedilirse; 4-8 aylık ücret tutarında tazminat + 4 aya kadar boşta geçen süre ücreti + yargılama giderleri (md. 21). Prosedür hatası, toplamda bir yıllık ücrete yaklaşan fatura demektir.

Yol 2: Haklı Nedenle Derhal Fesih (md. 25) — Güçlü Ama Riskli

Hırsızlık, işverene hakaret, ardı ardına devamsızlık (2 gün üst üste veya ayda 3 iş günü), işyerinde sarhoşluk gibi md. 25/II hâllerinde tazminatsız ve bildirimsiz fesih mümkündür. Ancak iki tuzak vardır:

Hak düşürücü süre: Olayı öğrendikten itibaren 6 iş günü içinde fesih yapılmalıdır (md. 26). Süre kaçarsa haklı fesih hakkı düşer.
İspat yükü: Olayı tutanak, kamera kaydı, tanık ifadesi ile belgeleyemezseniz mahkemede fesih haksız sayılır ve tüm tazminatlar faiziyle ödenir.

Yol 3: İkale — En Düşük Riskli Çıkış

İkale, iş sözleşmesinin karşılıklı anlaşmayla sona erdirilmesidir. Doğru kurgulanırsa işe iade davası kapısını tamamen kapatır, çünkü ortada "fesih" yoktur. Yargıtay'ın geçerli ikale için aradığı şartlar:

1. Makul yarar: Teklif işverenden geliyorsa işçiye kıdem + ihbar tazminatına ek bir menfaat (yerleşik uygulamada 1-4 aylık ücret civarı ek ödeme) sağlanmalıdır. Sadece yasal tazminatların ödendiği ikaleyi Yargıtay geçersiz sayabilir.
2. İrade fesadı olmamalı: Baskı, tehdit ("imzalamazsan tazminatsız atarım") ikaleyi geçersiz kılar.
3. Yazılı ve açık olmalı: Ödemeler kalem kalem yazılmalı, işçiye düşünme süresi tanınmalıdır.

💡 İşveren notu: İkalede ödenen ek menfaat, kaybedilecek bir işe iade davasının maliyetinin (4-8 ay + 4 ay ücret) yanında küçük kalır. Sebep ve belgeleriniz zayıfsa, ikale ekonomik olarak en akılcı yoldur. Ancak işçi ikale ile ayrıldığında kural olarak işsizlik ödeneği alamaz — bu, pazarlıkta bilinmesi gereken bir dengedir.

Yol 4: Deneme Süresi (md. 15)

Yazılı sözleşmede deneme kaydı varsa ilk 2 ay (toplu iş sözleşmesiyle 4 ay) içinde taraflar bildirimsiz ve tazminatsız fesih yapabilir. Kritik nokta: deneme kaydı yazılı sözleşmede olmalıdır; sözlü "deneme" iddiası geçersizdir.

Her Yol İçin Ortak Zorunluluklar

Hangi yolu seçerseniz seçin şunlar atlanamaz:

☐ SGK işten ayrılış bildirgesi 10 gün içinde, doğru çıkış koduyla verilmeli (yanlış kod, işçinin işsizlik ödeneği alamamasına ve size tazminat davasına dönebilir)
☐ Kullanılmayan yıllık izin ücreti son ücret üzerinden ödenmeli (md. 59)
☐ Çalışma belgesi verilmeli (md. 28)
☐ Tüm ödemeler banka kanalıyla, ibraname fesihten en az 1 ay sonra ve ödemeler banka yoluyla yapılmışsa geçerli (TBK md. 420)

Hangi fesih yolu sizin durumunuza uygun?

Danışmaniste'ye somut durumunuzu yazın — kanun maddesi ve Yargıtay kararı gösterilen yanıtı saniyeler içinde alın.

Danışmaniste'ye Sorun →

Sık Sorulan Sorular

Sebep göstermeden işçi çıkarabilir miyim?
30'dan az işçiniz varsa veya işçi 6 ayı doldurmadıysa iş güvencesi yoktur; sebep gösterme zorunluluğu olmadan (kötüniyetli olmamak kaydıyla) kıdem + ihbar ödeyerek fesih yapabilirsiniz. İş güvencesi kapsamındaysa mutlaka geçerli sebep ve prosedür gerekir.

İşçi ikaleyi kabul etmezse ne olur?
İkale bir tekliftir, zorlanamaz. Reddedilirse geçerli veya haklı fesih yollarına dönersiniz — bu yüzden ikale görüşmesine belgeleriniz hazırken oturmak pazarlık gücü sağlar.

İhbar süresi yerine para ödeyebilir miyim?
Evet. İhbar süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi derhal sona erdirebilirsiniz (md. 17).

Yanlış SGK çıkış kodu ne riski taşır?
İşçinin işsizlik ödeneği hakkını engelleyen yanlış kod, aleyhinize tespit ve tazminat davasına gerekçe olabilir; ayrıca kurum nezdinde düzeltme yükümlülüğü doğurur.

Kaynaklar: 4857 sayılı İş Kanunu md. 15, 17, 18, 19, 20, 21, 25, 26, 28, 59; 1475 sayılı İş Kanunu md. 14; 6098 sayılı TBK md. 420; Yargıtay 9. Hukuk Dairesi yerleşik içtihatları.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olaya ilişkin karar öncesinde güncel mevzuat ve içtihat kontrolü önerilir.